http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/11 Fri, 03 Apr 2026 21:18:36 GMT 2026-04-03T21:18:36Z http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/7698 Kibyra Pantheon'u ve teritoryumundaki kültler Kileci, Şenkal Bu çalışma Burdur ili Gölhisar ilçesinde konumlanan Kibyra kenti ve adını ilgili kentten alan bölge / teritoryum içerisinde saptanmış olan epigrafik materyaller üzerinden antikçağda yaşamış olan halk, topluluk ve bireylerin inançlarını saptamayı amaçlar. Özellikle bireylerin inançlarına konu tanrı ve tanrıçalara olan inancın temeli, ilgili tanrılara hangi amaçla tapınım gereksinimi duyduklarını, bu inançların kent yaşanmında resmî birer inanç / kült kabul edilip edilmedikleri hususlarına dikkat çekilmektedir. Çalışma bunun yanı sıra antikçağda yaşamış olan halk, topluluk ve bireylerin artlarında inançlarına dair bıraktıkları materyal kültür kalıntılarını da biraraya toplayarak bütüncül bir değerlendirme yapmayı hedeflemektedir. Bu nedenle dört farklı halk ve kültürü – Lydia, Pisidia, Hellen ve Solym – barındıran Kibyra kenti ve teritoryumundaki kült ve külte ilişkin veriler öncelikle yazıtlar üzerinden incelenmiş, ardından külte ilişkin veri takibi yapılabilecek sikkeler üzerindeki betimler, tapınak ve diğer buluntularla tüm veriler desteklenmiştir. Gerek kent içinde gerekse kırsalında Roma İmparatorluk Dönemi öncesine uzanan veri yetersiz olsa da saptanan inançlara neden inanıldığı açıklanmaya ve bu inançalrın daha erken dönemdeki varlıklarına ilişkin yorumlar getirilmeye çalışılmıştır. Elde edilen veriler doğrultusunda kent ve kentin egemenlik alanındaki halkların tanrıları nasıl adlandırdıkları ve etnisiteler üzerine de bir dizi yorum getirilmiştir. Sat, 01 Jan 2022 00:00:00 GMT http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/7698 2022-01-01T00:00:00Z http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/7697 Kıbrıs'ta Lusignanlar döneminde çok kültürlülük Bozkurtoğlu, Özge Bu doktora tezi, kurulduğu 1192 yılından Venedik idaresine geçtiği 1489 yılına kadar Kıbrıs Lusignan Krallığı'nda çokkültürlülük meselesini incelemektedir. Odak noktası, adadaki çokkültürlü yapıyı tanımlamak ve bir kültürel çeşitlilik listesi sunmaktan ziyade bu farklı kültürden insanların nasıl bir arada yaşadıkları üzerinde bir fikir geliştirmektir. Dolayısıyla farklı kültürden insanların birbirlerini nasıl gördükleri, hangi kimliklerle tanımladıkları ve ötekilerin sınırlarına ne şekilde ve hangi koşullarda geçtikleri konusuna eğilmektedir. Doğu Akdeniz'de ticaret, hac, göç gibi nedenlerden dolayı oldukça işlek bir coğrafi konumda olması ve Akdeniz'in siyasi kontrolünde kilit rol oynaması Kıbrıs'ın her daim heterojen ve kompleks bir toplumsal yapıya sahip olmasına yol açmıştır. Guy de Lusignan'ın izlediği iskân politikası ve 1291 yılında Akkâ'nın Müslümanlar tarafından ele geçirilmesi insan hareketliliğini teşvik etmiş, adadaki kültürel çeşitliliği arttırmıştır. Bu çalışmada farklı kültür gruplarına sahip insanların birbirleriyle ilişkileri, kimliğin bu süreçteki rolü ve mahiyeti, faydacı ve durumsal seçimlerin kültürel sınırların esnetilmesindeki işlevi göz önünde bulundurularak ele alınmaktadır. Adada yaklaşık üç yüz yıl süren Lusignan hâkimiyeti altında farklı kültürel arka plandan gelen insanların geliştirdikleri ortak yaşam pratikleri krallık kanunları, kilise konsil kayıtları, papalık mektupları, noter kayıtları ve seyyahların anlatıları ışığında incelenmektedir. Alandaki kültür çalışmalarına yeni bir bakış ve kavrayış getirmeyi hedefleyen bu çalışma aynı zamanda hem Kıbrıs hem de Doğu Akdeniz bölgesinin geç Ortaçağ'daki sosyo-kültürel dinamiklerini daha yakından tanımayı ve anlamlandırmayı hedeflemektedir. Sun, 01 Jan 2023 00:00:00 GMT http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/7697 2023-01-01T00:00:00Z http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/7696 Ortaçağ Akdeniz'inin renkleri (boyarmaddelerin üretimi ve kullanımının tarihi süreci) Akiniz, Sercan Ortaçağ Akdeniz'i rengarenk dokumaları, elbiseleri ve halıları kısacası hayatın her aşamasında kullanılan tekstil ürünlerini karşımıza çıkarır. Bu çalışma Ortaçağ'ın tekstil ürünlerinin göz alıcı ve çeşitli renk tonlarına kavuşması sürecini açıklamayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda öncelikle Ortaçağ Akdeniz'inin boyama merkezleri tarihsel kaynaklar ile arkeolojik veriler kullanılarak tespit edilmeye çalışılmıştır. Boyacıların meslek birliklerini, çalışma prensiplerini, uyması gereken kuralları ve mesleki denetimleri, kanunlar, kanunnameler ve lonca tüzüklerinde yer alan kısıtlı veriler incelenerek Ortaçağ'da boyacılık mesleği açıklanmıştır. Boyacıların renkleri oluşturmakta kullandıkları bitkisel, hayvansal boyarmaddelerin ve mordan olarak kullanılan şapın bulunduğu, üretildiği ve ticaretinin yapıldığı bölgeler botanik, coğrafya, seyahatname ve ticaret risaleleri türündeki eserlerden istifade edilerek tespit edilmiştir. Gününüze ulaşan seçilmiş tekstil örnekleri ve boyarmadde analizlerine yer verilerek çalışmanın hem görsel hem de bilimsel verilerle desteklenmesi sağlanmıştır. Çalışma sırasında elde edilen veriler doğrultusunda Akdeniz'deki önemli boyahaneler, boyacılık mesleği ve boyahanelerde kullanılan hem yerli hem de ithal bitkisel-hayvansal boyarmaddeler tespit edilerek Ortaçağ Akdeniz'indeki tekstil ürünlerinin renklendirilme süreci açıklanmaya çalışılmıştır. Sun, 01 Jan 2023 00:00:00 GMT http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/7696 2023-01-01T00:00:00Z http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/7695 Abdallar üzerine etnografik bir alan araştırması : Antalya Abdalları, kültür, kimlik ve toplumsal değişme Demir, Erdi Bu çalışmanın konusunu Antalya'da yaşayan Abdallar topluluğu oluşturmaktadır. Türkçe konuşan ve Alevilik Bektaşilik inancına sahip Abdallar, yaşam tarzı, inanç ve değerler bakımından zengin bir kültürel içeriğe sahip olmuşlardır. Araştırmanın amacı Abdallar üzerine yapılan akademik ve bilimsel çalışmalara Antalya Abdalları ile ilgili tarihsel vesikalar ve alan araştırmasından elde edilen bulguların yorumlanması sonucu katkı sağlayabilmektir. Çalışmada, göçebelikten yerleşik hayata geçmiş olan Abdallar topluluğunun kültürel ve ekonomik yaşamında nasıl bir değişikliğin meydana geldiği temel problemine cevap aranmıştır. Araştırma, etnografik modele dayanmakta olup, Antalya'da yaşayan Abdallar topluluğu ile sınırlıdır. Araştırmada derinlemesine görüşme, katılımlı gözlem ve doküman incelemesi gibi veri toplama araçları kullanılarak veriler toplanmış, toplanan veriler anlam, içeriklerine göre sınıflandırılarak yorumlamacı paradigma bağlamında analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda yerleşik düzene geçiş Abdalların başta aile kurumu olmak üzere, inanç, ekonomi, eğitim, boş zaman kavramı ve politik görüşleri üzerinde bir takım değişim ve dönüşümlere yol açtığı sonucuna ulaşılmıştır. Abdal kimliğini oluşturan en önemli unsurların Abdalların kendi aralarında konuştukları dil, çalgıcılık, Alevilik inancı, Atatürkçülük ve Türkiye Cumhuriyeti Devleti Vatandaşlığı olduğu tespit edilmiştir. Abdalların genel olarak eğitim düzeylerinin düşük olduğu sonucuna ulaşılmakla birlikte Abdalların grup içi evlilik yapısına sahip oldukları tespit edilmiştir. Tek eşlilik tipinin yaygın olduğu Antalya Abdallarının doğum, isim koyma, cenaze ve askere uğurlama geleneklerinde Alevilik ve Bektaşilik inancının belirleyici olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Akdeniz coğrafyasında, Antalya yöresinde böylesine bir toplumsal grubun varlığının etnografik boyutuyla ortaya çıkarılması düşünsel ve kültürel açıdan büyük bir zenginlik ve kültürel çeşitlilik kaynağıdır. Bu çalışmanın Akdeniz uygarlıkları ve Akdeniz medeniyeti sahasına da sosyolojik ve felsefi yönden katkı sağlayabileceği düşünülmektedir Sun, 01 Jan 2023 00:00:00 GMT http://acikerisim.akdeniz.edu.tr/xmlui/handle/123456789/7695 2023-01-01T00:00:00Z